احساس سنگینی در گلو، سرفههای مداوم و گرفتگی سینه؛ همه نشانههایی کلافهکنندهای هستند که تقریبا همه ما در طول زندگی، خصوصا در فصول سرد یا در زمان آلرژی، تجربه کردهایم. خلط پشت حلق شاید در ابتدا یک بیماری جدی به نظر نرسد، اما اگر مزمن شود، خواب، صدا و آرامش روزمره شما را مختل میکند.
اگر به دنبال راهکارهای طبیعی رفع خلط پشت حلق هستید، طب سنتی نسخههای فوقالعادهای برای شما دارد. در این مقاله قصد داریم به زبان ساده بگوییم خلط پشت حلق از کجا میآید و چطور میتوانید با درمان خانگی خلط پشت حلق و استفاده از دمنوشهای گیاهی، برای همیشه از شر این احساس آزاردهنده خلاص شوید.
زمان کافی برای مطالعه کامل مقاله ندارید؟ جدول زیر یک نگاه سریع و خلاصه به قویترین روشهای درمان خانگی خلط پشت حلق است؛ جزئیات دقیق و طرز تهیه هر کدام را در ادامه مقاله بخوانید:
| نوع راهکار | نام روش / درمان گیاهی | عملکرد اصلی و تاثیر آن |
|---|---|---|
| درمان فوری فیزیکی | شستشوی سینوسها + بخور | رقیق کردن فوری مخاط غلیظ و باز کردن مجاری تنفسی |
| قویترین دمنوشها | دمنوش نعناع فلفلی و آویشن | آنتیبیوتیک طبیعی، ضدعفونیکننده گلو و قطع تولید خلط |
| معجون طب سنتی | ترکیب زنجبیل تازه و عسل | رفع التهاب و سوزش گلو، مناسب برای افراد سردمزاج |
| روش بدون دارو | ماساژ پیشانی با روغنهای گیاهی | تخلیه سینوسها (روغن بابونه برای سردی / بنفشه برای گرمی) |
| پاکسازی گلو | قرقره روزانه گلاب یا عرق آویشن | دفع مواد زائد درون گلو (مخصوصا آخر شب و صبح ناشتا) |
| اصلاح تغذیه | مصرف «رب به» یا «رب سیب» بعد از وعده غذایی | تقویت دهانه معده و قطع خلطهای ناشی از رفلاکس |
برخلاف تصور عموم، مخاط یا خلط یک ماده مضر نیست؛ بلکه محافظ طبیعی سیستم تنفسی شماست. بدن ما روزانه به طور طبیعی مخاط تولید میکند تا مجاری تنفسی، بینی و گلو را مرطوب نگه دارد و جلوی ورود گرد و غبار، آلودگیها و میکروبها را به ریه بگیرد.
اما مشکل از جایی شروع میشود که حجم این ترشحات غلیظتر و بیشتر از حد معمول شود. در این حالت، مخاط به جای حرکت روان، در پشت حلق تجمع پیدا میکند و شما احساس میکنید چیزی در گلویتان گیر کرده است.
شاید تشخیص خلط پشت حلق خیلی ساده به نظر برسد و همه فکر کنند خب معلوم است. خلط پشت حلق مخاط و ترشحاتی است که از بینی به حلق و دهان می چکد و کاملا در فضای گلو حس میشود.
اما در خیلی مواقع علائم دیگری هم وجود دارد.
علائمی مثل:
پس پیش از این که بتوانید در بخش بعدی درمان خانگی خلط پشت حلق را یاد بگیرید، میبایست نوع نزله و خلط را (از لحاظ گرمی و سردی) مشخص کنید.
در طب سنتی دو نوع نزله یا همان خلط پشت حلق داریم: گرم و سرد
پس پیش از این که بتوانید در بخش بعدی درمان خانگی خلط پشت حلق را یاد بگیرید، میبایست نوع نزله و خلط را (از لحاظ گرمی و سردی) مشخص کنید.
در طب سنتی، درمان خلط پشت حلق معمولا با اصلاح مزاج و تقویت سیستم گوارش شروع میشود. در این بخش، برخی از بهترین درمانهای خانگی و گیاهی برای خلط پشت حلق آورده شده است.
تخم گشنیز، عناب و ختمی را به مقدار مساوی ترکیب کنید. و هر بار یک قاشق غذاخوری از ترکیب را به همراه یک و نیم لیوان آب بجوشانید تا یک لیوان باقی بماند. سپس صاف و میل کنید.
بابونه، بومادران، و مرزنجوش را به مقدار مساوی ترکیب کنید. و هر بار یک قاشق غذاخوری از ترکیب را به همراه یک و نیم لیوان آب بجوشانید تا یک لیوان باقی بماند. سپس صاف و میل کنید.
آویشن خاصیت ضدعفونیکننده و ضد التهابی دارد و میتواند به کاهش تولید خلط کمک کند.
نعناع فلفلی حاوی منتول است. منتول یک ضد احتقان طبیعی و قوی است که مخاط را رقیق کرده و به آرامش عضلات گلو کمک میکند.
زوفا نیز از گیاهان شناختهشده در طب سنتی است که به پاکسازی گلو و رفع خلط کمک میکند.
مصرف یک لیوان آب گرم با عسل و لیمو میتواند گلو را تسکین داده و از تولید خلط جلوگیری کند. عسل خاصیت ضد التهابی دارد و لیمو به تنظیم ترشحات گلو کمک میکند.
ترکیب زنجبیل تازه با عسل یک درمان مؤثر برای کاهش تولید خلط و تسکین گلو است. زنجبیل بهعنوان یک آنتیاکسیدان طبیعی عمل میکند و میتواند التهاب گلو را کاهش دهد.
گاهی اوقات، برای درمان خلط پشت حلق نیاز به استفاده از دارو و حتی دمنوش نیست. در اینجا به برخی از روشهای ساده و طبیعی اشاره میکنیم که میتوانید در خانه استفاده کنید:
یکی از روشهای درمان خانگی خلط پشت حلق استفاده از روغنهای گیاهی است.
افرادی که خلط پشت حلق از نوع گرم دارند، میتوانند پیشانی، شقیقه، دست و پا را با روغن بنفشه ماساژ دهند. و افرادی که خلط پشت حلق از نوع سرد دارند، باید این ماساژ را با روغن بابونه یا مرزنجوش و یا ترکیبی از هر دو انجام دهند.
افرادی که خلط پشت حلق از نوع گرم دارند، میتوانند از ترکیب بخور گل ختمی، مرزنجوش و گل محمدی استفاده کنند.
به این صورت که یک قاشق غذاخوری از هر گیاه را (در مجموع سه قاشق) در یک قابلمه آب جوش بریزید. و بعد از 5 دقیقه، زیر گاز را خاموش کنید. سر خود را با حوله بپوشانید و 10 تا 15 دقیقه بخور دهید.
افرادی که خلط پشت حلق از نوع سرد دارند، میتوانند از بخور بابونه استفاده کنند.
بخور باید شب قبل از خواب یا اول صبح (یکبار در روز) انجام شود.
یکی از سادهترین و مؤثرترین روشها برای کاهش خلط و تسکین گلو، قرقره است. قرقره باعث پاکسازی گلو و کاهش التهاب میشود.
یک قاشق غذاخوری گلاب+ نصف لیوان آب جوشیده ولرم+ ¼ قاشق چایخوری نمک
دو قاشق غذاخوری عرق آویشن+ نصف لیوان آب جوشیده ولرم+ ¼ قاشق چایخوری نمک
میتوانید از روش قرقره روزانه 2 تا 3 بار (خصوصا آخر شب و صبح ناشتا) استفاده کنید.
همچنین میتوانید ابتلا از روش بخور استفاده کنید و بعد قرقره را انجام دهید تا مواد زائد درون گلو به خوبی خارج شوند.
در طب سنتی، تغذیه نقش بسیار مهمی در درمان مشکلات گوارشی و تنفسی دارد. برای درمان خلط پشت حلق، مصرف برخی غذاها میتواند مفید باشد:
| نوع مزاج | غذاهای مفید | غذاهای مضر |
|---|---|---|
| گرم مزاجان | کاسنی، کدو، میوههایی مثل انار، آلو، هندوانه و خیار، سوپ جو با سبزیجات، عدسی با گشنیز، لبنیات تازه و کمچرب (مثل دوغ، ماست رقیق)، دمنوش عناب و گل محمدی، بادام، سرکه سیب رقیقشده و ترجیحا تخمیری | مصرف زیاد گوشت قرمز، سیر و پیاز (خصوصا خام)، خرما، عسل، ادویههای گرم مثل فلفل، زنجبیل، دارچین |
| سرد مزاجان | گوشت گوسفند یا بوقلمون با ادویه ملایم، سوپ فصل با زیره، دارچین به مقدار کم، شیره انگور به مقدار کم، پسته، دمنوش بابونه، آویشن | سرکه، نوشیدنیهای خیلی سرد مثل بستنی، خیار، کاهو، هندوانه زیاد، لبنیات سرد (ماست، دوغ زیاد) |
| انواع مزاج | مصرف خوراکی های تقویت کننده دهانه معده مثل رب به و رب سیب بعد از غذا | غذاهای سرخکردنی، فست فود، غذاهای حجیم و دیرهضم مثل ماکارونی و پاستا، ترشی جات خصوصا شرکتیها |
در طب سنتی، برخی درمانهای ویژه برای خلط پشت حلق وجود دارند که باید زیر نظر متخصص انجام شوند:
حجامت بهویژه در ناحیه بین دو کتف و برای گرم مزاجان میتواند به کاهش تولید خلط و بهبود جریان خون کمک کند.
بادکش نیز یک روش درمانی مؤثر است که برای افزایش گردش خون و کاهش انسداد در مجاری تنفسی مفید است.
برای درمان خلط پشت حلق بادکش بیشتر در سه ناحیه، بین دو کتف و شانهها، مهرههای گردن و سینه، انجام میشود.
اگر علائم خلط پشت حلق بیش از سه هفته ادامه پیدا کرد یا با علائمی مانند تب، خلط چرکی، درد قفسه سینه، یا کاهش وزن همراه بود، بهتر است به پزشک مراجعه کنید. این موارد ممکن است نشاندهنده یک بیماری جدیتر مانند سینوزیت مزمن یا عفونتهای تنفسی باشد.
درمان گیاهی خلط پشت حلق در طب سنتی شامل استفاده از گیاهان دارویی، تغییرات تغذیهای و اصلاح سبک زندگی است. استفاده از دمنوشهای گیاهی، قرقره، بخور و تغییر در رژیم غذایی میتواند به کاهش این مشکل کمک کند.
اگر تصمیم دارید این مشکل را اصولی و زیر نظر متخصصین طب سنتی رفع کنید، میتوانید از روش پیشنهادی کارشناسان تی نیوشاپ استفاده کنید:
